Kontaktu nin

Aŭskultu nin kaj aŭskultigu aliajn!

Skribu kaj komentu:
retradio.esperanto@gmail.com
(aŭ barbarinella@gmail.com)
Amikaro de Pola Retradio en Esperanto.

Nombro de vizitoj


Subtenu nin

Donacu rete al UEA konto vars-t

※ Donaco estos pagita sumo minus 5% de administraj kostoj ĉe Paypal.
※ Via nomo aperos en la listo de donacintoj. Kontaktu la redakcion se vi volas resti anonima

Redakcia teamo

Barbara PIETRZAK
Gabriela KOSIARSKA
Milada SZWEDO
Maciej JASKOT
Krystyna GROCHOCKA
Tomasz MILLER
Saliĥ ZAKIROV
Bruce CRISP

Arkivoj

Kategorioj


Valoraj portretoj de Branicki jam rigardeblaj

Post la konservistaj laboroj en la Podlaĥia Muzeo en Bjalistoko eblas jam admiri la portretojn de la urbofondinto, hetmano Jan Klemens Branicki kaj lia edzino Izabela de domo Poniatowski, granda kulturmecenato de la urbo. La tre valoraj portretoj aĉetitaj pasintjare dum la munkena aŭkcio apartenas al tre maloftaj memoraĵoj pri la magnata paro. Plej verŝajne ili devenas el la 18-a jarcento.  Ilia aŭtoro ne estas konata, sed ne eblas dubi, ke temas pri altklasa artisto. La tolaĵoj estas tre zorgeme pentritaj, kio speguliĝas en la vestodetaloj de la geedza paro kaj subtila peniktuŝo por redoni la belecon de la vizaĝo kaj manplatoj de Izabela Branicki. La portretoj kreiĝis en la sama periodo kun la intenco, ke unu apudu la alian. Atestas pri tio kohereco en la komponaĵo, stilo kaj kolornuancoj. La portreto de Klemens Branicki prezentas lin kun distingoj, dum tiu de Izabelo prezentas ŝin kun malfermita libro ĉe la portreto de ŝia frato, Stanisław August Poniatowski. En aprilo 2019 en la muzeo estos inaŭgurita ekspozicio „En la rondo de Branicki-familio”.

El la elsendo 11.01.2019. Legas Maciek  – 1’16”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

La 25-a Internacia Festivalo de Kristnaskaj Kantoj

Msz: Pli ol  120 amatoraj ensembloj kaj solistoj partoprenos en la komenciĝonta la 10-an de januaro en Będzin (la suda Pollando) 25-a Festivalo de Kristnaskaj Kantoj. La kvalifikojn partoprenis 1625 solartistoj, grupoj kaj korusoj. Nun dum tri priaŭskultaj tagoj oni prezentos kelkcent kristnaskajn kantojn. Ne nur tradiciajn polajn komponaĵojn, sed ankaŭ nuntempajn inluzive   de eksterlandaj aŭtoroj. Plenumos ilin infanoj, junuloj, plenkreskuloj kaj senjoroj, korusoj, junularaj grupoj, solartistoj kaj kantgrupoj. En la ĵurio troviĝas polaj muzikologoj  el la akademiaj centroj en Bydgoszcz, Poznano, Lublino kaj Katowice. La solena, finala koncerto okazos la 13-an de januaro. La festivalo estas destinita por amatoroj kaj organizata ekde 1994. Plej junaj partoprenantoj havas 6 jarojn. La celo de la festivalo estas popularigi tradiciajn polajn kristnaskajn kantojn.

El la elsendo 04.01.2019. Legas Milada kaj Barbara  – 1’24”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Parado de la Tri Reĝoj en Varsovio

 La 11-an fojon la plej proksiman dimanĉon tra la stratoj de Varsovio moviĝos parado de la Tri Reĝoj.  Dum la festo de la Epifanio la kolora marŝantaro post la Anĝeluso ĉe la Kastela Placo kune kun kardinalo Kazimierz Nycz, la reĝoj, paŝtistoj, anĝeloj, veraj animaloj startos tagmeze direktiĝante al la stalo ĉe Piłsudzki-placo. Tie Jesueton omaĝos paŝtistoj, sekve la reĝoj, kiuj transdonos al la Di-Infaneto donacojn. La infanoj partoprenantaj la Paradon  ricevos trezorskatolojn kun bombonoj kaj surprizoj. Ili povos ankaŭ en speciala stalo rigardi vivajn bestojn, kiel kamelon, alpakojn, azenon, kapron, ŝafidojn kaj birdojn. La Paradoj de la Tri Reĝoj okazas nunjare ankaŭ en 750 aliaj loĝlokoj en Pollando kaj en 22 eksterlande en 13 ŝtatoj. Kompare al la pasinta jaro en Pollando la Parado estis organizata en 106 pliaj lokoj.

El la elsendo 04.01.2019. Legas Milada kaj Barbara  – 1’20”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Sonorilo por la kartvela nacio

La pola sonorilo por Kartvelio jam baldaŭ eksonoros el la sonorilturno de la katolika katedralo en Tbilisi. La sonorilo portantanta la subskribon „La donaco de Pollando por la kartvela nacio” kaj elementojn karakterizajn por la katolika eklezio en Kartvelio estis muldita en la Muldista Laborejo de Jan Felczyński en Przemyśl (la sudorienta Pollando) kaj la firmao   Rduch Bells & Clocks en Czernicy. La pezanta 130 kilogramojn sonoltilo estas simbolo de la Pola-Kartvela Industria-Komerca Ĉambro, kronante pli ol 10-jaran kunlaboron de ambaŭ firmaoj. En Pollando kreskas interesiĝo  pri Kartvelio, ĝia naturbeleco, riĉa historio kaj unuavice ĝia ekonomia potencialo. Komunuaj investaj-komercaj entreprenoj servas al koheriĝo de la pola kolonio en Kartvelio kaj subtenas ĝiajn iniciatojn. La prezento de la sonorilo havas ankaŭ por ĝi historian signifon, ĉar estis fondita en la 100-a datreveno de la regajnitaj suverenecoj fare de Pollando kaj Kartvelio.

El la elsendo 04.01.2019. Legas Maciek  – 1’12”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

La Gdanska Ŝipfarejo, kiel la 100-a Historimonumento

La Gdanska Ŝipfarejo troviĝas en la listo de la lastaj 14 objektoj, kiuj riĉigis la liston de la polaj Historimonumentoj, kompletigante ĝin tiamaniere ĝis 105 objektoj. Kiel materialaj atestoj de la pola historio ili firmigas la identecon de poloj, helpas koni la propran tradicion. Origine la ideo estis, ke lige kun la 100-jariĝo de la regajnita suvereco de Pollando en  2018 la listo kreata ekde 1994 enhavu 100 objektojn. Kiel la 100-a estis notita la Gdanska Ŝipfarejo. Inter kromaj objektoj ĵus aldonitaj troviĝas i.a. preĝeja komplekso de Kristo Reĝo kaj sankta Roĥo en Bjalistoko, la plej malnova minejo de petrolo Bóbrka en la sudorienta Pollando,  Kastelo de Sileziaj Piastdinastiaj Princoj kun la kastela kapelo de s-ta Jadwiga, ilia nekropolo en Brzeg (la sudokcidenta Pollando), la Palaca-parka komplekso en Dobrzyca en la okcienta Pollando, Oblęborek, palaceto de Henryk Sienkiewicz kun historia parko kaj tilia aleo en la suda Pollando kaj Olesno, pilgrimpreĝejo de Sankta Anna en la sudokcidenta Pollando. La titolo Historimonumento estas unu el la protektoformoj de antikvaĵoj kun aparta signifo por la historio kaj kulturo de Pollando.

El la elsendo 01.01.2019. Legas Maciek  – 1’26”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

La 2019 – la Jaro de Maria Szymanowska

En decembro 2019 pasos la 230-a naskiĝdatreveno de Maria Szymanowska. Tiuokaze la pola Senato proklamis ĝin kiel la jaron al ŝi dediĉitan substrekante,  ke temas pri la unua pola profesia pianistino kaj komponistino kun la eŭropa famo, la plej elstara kaj efika ambasadorino de la pola kulturo en la 20-aj jaroj de la 19-a jarcento. En la periodo de bataloj kaj diplomatiaj klopodoj pri reakiro de suvereneco fare de Pollando Maria Szymanowska kune kun aktivuloj el la Reĝa Societo de Amikoj de la Scienco, la tiama Varsovia Universitato,  kaj Nacia Teatro aktivis por konservo kaj disvastigo de la pola kulturo komponante kaj plenumante i.a. mazurkojn kaj polonezojn, patriotajn kantojn. Kiel la unua ŝi komponis muzikon por kelkaj baladoj de Adam Mickiewicz. Ŝi postlasis ĉirkaŭ 120 komponaĵojn, krom mazurkoj kaj polonezoj,  ankaŭ preludojn, valsojn, marŝojn, nokturnojn kaj ankaŭ muzikon por la tekstoj de Mickiewicz, Ŝekspiro, Cervantes, Puŝkin aŭ Niemcewicz. La kreata de ŝi kaj plenumata muziko fascinis i.a. tiajn kreantojn kiel Goethe, Schuman, Chopin, Glinka influante tiel la eŭropan arton. Dank’ al sia pianista talento kaj arta ekspesio ŝi estis aprecata, rekte admirata en la tuta Eŭropo, koncertante en la plej grandaj eŭropaj muzikaj salonoj.

El la elsendo 01.01.2019. Legas Maciek  – 1’36”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

La arĝenta pola monero Mikołaj Kopernik premiita

Meze de novembro la porkolektista monero Mikołaj Kopernik el la serio „Grandaj polaj ekonomikiistoj” akiris la ĉefpremion en la kategorio „monero klasika” en la internacia konkurso “Coin Constellation – 2018”. La 12-an eldonon de la konkurso, kadre de la internacia konferenco en Moskvo, partoprenis 41 kunvenintoj el 26 landoj. Oni anoncis por ĝi 220 monerojn emisiitajn nur  en 2017. La rivalado okazis en 9 kategorioj. La arĝenta monero kun la valoro de 10 zlotoj, omaĝanta la elstaran polan astronomon kaj ekonomikiiston, Mikołaj Kopernik estis emisiita de la Nacia Pola Banko en aprilo 2017. Ĝi prezentas la profilon de la pola astronomo kaj fragmenton de lia originala manuskripto pri la emisiado de moneroj troviĝanta en la Nacia Muzeo en Krakovo. La fragmento de lia traktato troviĝas ankaŭ sur la reverso de la monero. Ĝi inaŭguris la serion „Grandaj polaj ekonomikiistoj”.

El la elsendo 01.01.2019. Legas Gabi  – 1’19”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Krakovo, la Eŭropa Ĉefurbo de la Gastronomia Kulturo 2019

Krakovo estis elektita fare de la Eŭropa Gastronimia Akademio, kiel la Eŭropa Ĉefurbo de Gastronomia Kulturo 2019. La Akademio faris tion la unuan fojon kaj Krakovo en ĉi tiu rivalado venkis Lisbonon. La decido estia alprenita unuanime. La Krakovaj restoracioj, krom la varsoviaj havas plurajn distingojn de Michelin, ilij estis honoritaj de  Gaullt et Millau, kaj rekomenditaj de Slow Food Polska. Kiel akcentis la prezidanto de la Eŭropa Gastronomia Akademio, Rafael Anson Oliart, Krakovo jam estis difinita la eŭropa ĉefurbo de kulturo, de literaturo, ĝi  estas tre grava loko laŭ la religia vidpunkto. Sed en ĉi tiu urbo gravas ankaŭ gastronomio, esenca konsistero de kulturo.  Dank’ al la nova titolo la tuta mondo povas ekscii, ke Eŭropo kaj en ĝi i. a. Krakovo estas grava vizitloko ankaŭ pro la kuirartaj konsideroj. Lige kun la nova titolo en Krakovo okazos pluraj, diversaj eventoj popularigantaj gastronomion. Inter ili estas i.a. Eŭropa Virtuala Vespermanĝo, Gastronomia Olimpiko, Monda Kongreso pri la Gastronomi-misio en la 21-a jarcento, konkurso por la Eŭropa Premio pri la Gastromia Kulturo. Krakovo logos lige kun tio ekspertojn  de la kuirarto el la tuta mondo, stelulojn de la monda gastronomio gvidantajn restoraciojn distinigitaj i.a. per la steletoj de Michelin. Krakovo prilaboris propran kalendaron de gastronomiaj eventoj en 2019 kaj en la sekvaj jaroj. Estos realigtaj, ligitaj kun projekto, tiaj eventoj kiel  i.a. La kuirarto de la reĝa kortego, Krakova burĝa kaj akademia.  La krakova gastronomia heredaĵo famis ankaŭ pro moviĝeblaj manĝbutikoj kun simpaj manĝoj por burĝoj, komercistoj, studentoj. La moviĝantaj manĝbutikoj reaperos sur la stratoj de Krakovo. La Eŭropa Gastronomia Akademio funkcias kadre de la Internacia Gastronomia Akademio ekzistanta ekde 1928. Ĝi okupiĝas pro vaste komprenata gastronomia kulturo kaj kunlaboras kun tiaj UN-o agentejoj kiel Unesko, FAO, WHO kaj UNWTO, kun la Eŭropa Unio.

El la elsendo 14.12.2018. Legas Tomek  – 2’19”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Eŭropa Jaro de la Kultura Heredaĵo finiĝas

La Eŭropa Jaro de la Kultura Heredaĵo proksimiĝas al la fino. Ĝia devizo estis „Heredaĵo – renkontiĝo de la pasinteco kun estonteco”. Por partopreni en ĝi estis invititaj indiuviduaj personoj, eksterregistaraj organizoj, komunumoj kaj organizaĵoj okupiĝantaj pri la  kultura heredaĵo. En Pollando estis realigitaj kadre de ĝi 304 projektoj, kiujn partoprenis ĉirkaŭ 300 mil personoj. Kunordigis ilin  Internacia Kulturcentro. La Nacia Instituto pri la Herdaĵo kunordigis aliflanke la septembrajn Eŭropajn Tagojn de la Kultura Heredaĵo. Ili referencis unuflanke al la Jaro kaj aliflanke al la 100-jariĝo de la regajnita suvereneco fare de Pollando. Kadre de ili estis organizitaj pli ol 1900 eventoj en 500 diversaj lokoj, kiujn partoprenis ĉirkaŭ 190 mil personoj. La Tagoj fariĝis okazo prezenti ne sole la materian heredaĵon, sed ankaŭ nematerian – en la formo de tradicioj kaj kutimoj.

  El la elsendo 14.12.2018. Legas Gabi  – 1’14”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

S-ro Tadeo en Litovio

Okaze de la 100-a datreveno de la regajnita suverenco en la Palaco de la Regantoj en Vilno estis inaŭgurita fine de novembro la ekspozicio „Litvo, Patrujo mia…. Adam Mickiewicz kaj lia poemo S-ro Tadeo”.  Oni prezentas ĝian manuskripton, kiu nur la 2-an fojon estas ekspoziciata eksterlande. Oni esperas, ke la ekspozicio proksimigos la figuron de Adam Mickiewicz al la litova socio. Krom la manuskipto la ekspozicio daŭronta ĝis la 24-a de februaro 2019 prezentas la vivon kaj la kreadon de la pola poeto, lian poemon  en la historia kunteksto, pli ol 250 unikajn eksponaĵojn el la polaj kaj litovaj muzeaj centroj. Al la ekspozicio akompanas riĉa programo de kulturaj kaj edukaj eventoj t.e. koncertoj, filmprezentoj, prelegoj.

El la elsendo 07.12.2018. Legas Gabi  – 1’01”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Krakovaj Kristnaskaj Kripetoj en Unesko-listo

La Kristnaskaj Kripetoj de Krakovo ektroviĝis en Unesko-listo de la nemateria kulturheredaĵo de la homaro. Decidis pri tio la debatinta en novembro sur Maŭricio 13-a sesio de la internacia komitato por la protektado de la nemateria kulturheredaĵo de la homaro, kiun partoprenis pli ol 800 delegitoj el 125 landoj. Tio estas la unua kulturobjekto el Pollando en la listo, en kiu troviĝas pli ol 300 aliaj i.a. rumbo el Kubo, la portugala fado kaj la ĉina kaligrafio. Pri la profesia produktado de la kristnaskaj kripetoj de Krakovo okupiĝas  ĉirkaŭ 40 kreantoj.  Temas pri okupo temporaba postulanta grandan fajnecon, en kies rezulto kreiĝas plurnivela, turoriĉa konstruaĵo karakteriza por la arkitekturo de Krakovo. Plej ofte la kripetoj imitas la lokajn preĝejojn rekreante plej ofte la fasadon de Maria-Baziliko kaj turojn kaj kupolojn de la katedralo sur Wawel-altaĵo. Apud la tradiciaj kripetfiguroj estas prezentataj en ili historiaj kaj aktualaj sociaj eventoj el Krakovo, Pollando kaj la mondo. La tradicio de la kristnaskaj kripetoj en Krakovo radikas en la 19-a jarcento kaj malsame al la tradicia Bet Leĥema kripeto ĝi estas multe pli pompa. Ekde 1937-a jaro estas organizata konkurso je la plej bela krakova kripeto. La nunjara, jam la 76-a okazis la 6-an de decembro. La rezultojn oni prezentos la 9-an de decembro kaj la postkonkursa ekspozicio daŭros en la Historia Muzeo de Krakovo ĝis la 24-a de februaro 2019.

El la elsendo 07.12.2018. Legas Gabi  – 2′

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Barbórka sur la listo de nemateria kulturheredaĵo

Barbórka, tradicia minista festo solenata la 4-an de decembro ektroviĝis sur la landa listo de nemateria kulturheredaĵo. Kunordiginto de tiuj klopodoj estis Muzeo de la Ŝtona Karbominado en Zabrze (la suda Pollando). La 4-a de decembro, la festo de s-ta Barbara, patronino de ministoj estas solenata en minejoj de la ŝtona karbo en la Supra Silezio ekde la komenco de la 19-a jarcento kiel evento religia, profesia kaj familia. Barbórka estas elemento de pli vasta fenomeno, la kulto de s-ta Barbara inter ministoj. Tio manifestiĝas kiel altaroj kun bildoj kaj figuroj de s-ta Barbara subtere. Barbórka en la minindustrio estas tago laborlibera kaj abundo de la akompanaj eventoj kaŭzas, ke la porokaza festado daŭras inter la mezo de novembro kaj decembro. La Babórka-festado estas la okazo por koncertoj, paradoj de ministaj orkestroj, porokazaj diservoj kaj mesoj, preĝoj, florornamado de s-ta Barbara-altaroj, organizado de  profesiaj jubileoj, ministaj solenaĵoj, bankedoj kaj familiaj festoj. De 70 jaroj Barbórka la Minista Tago akiris la statuson de branĉa festo de ĉiuj laborantoj de minindustrio, kiuj elterigas ankaŭ aliajn krudaĵojn. Tio popularigis la feston en la tuta lando.

El la elsendo 30.11.2018. Legas Gabi kaj Barbara – 1’40”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

De pergamenaj rulaĵoj ĝis la elektronika versio

En la ĵusaj tagoj en la Pomeria Libroeldonejo en Szczecin (la nordokcidenta Pollando) eblas rigardi senpage diverajn eldonojn  de la Sankta Skribo ekde la pergamenaj rulaĵoj tra presaĵoj de antaŭ kelkcent jaroj ĝis la plej novaj bitaj eldonoj. Laŭ la organizanto de la ekspozicio pastoro Tytus Gudzowski eĉ se la Biblio ne diferencas kiel libro disde la aliaj, aliflanke temas pri la verko, kiu influas la mondon kaj homojn de tri kaj duona mil jaroj.La ekspozicio rakontas kiel estis verkata la Biblio, kiel kopiata, ĝi rakontas pri la kanonoj de la Malnova kaj Nova Testamentoj. La vizitantoj ekscias, kiel tio eblis, ke la Sankta Skribo ne ŝanĝiĝis de tiom da jarmiloj. Ili konatiĝas kun internaj pruvoj kiel plenumiĝintaj profetaĵoj, kaj ankaŭ kun arkeologiaj pruvoj, kiuj konfirmis la priskribitajn en la Biblio lokojn kaj eventojn. La ekspozicion akompanas lekcioj ligitaj kun la Biblio, traktantaj i.a. ĝiajn profetaĵojn aŭ instruon.

El la elsendo 30.11.2018. Legas Gabi kaj Barbara – 1’19”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

La 5-a Internacia Festivalo de Ignacy Jan Paderewski

En Varsovio dum la tuta monato ĝis la 28-a de novembro daŭras la 5-a Internacia Festivalo de Ignacy Jan Paderewski. La organizantoj de la festivalaj eventoj celis nunjare revenigi al Varsovio la memoron pri epokfaraj atingaĵoj de la komponisto. Tie ĉi nome la artisto pasigis sian junecon kaj plurfoje al Varsovio estis revenanta ne nur kiel pianisto kaj komponisto, sed ankaŭ kiel ŝtatviro, elstara politikisto, filantropo, modelo de polo-patrioto. La festivalon inaŭguris Simfonio Si-minora, nomata ankaŭ „Polonia” de Paderewski, difinata kiel lia plej patriota komponaĵo. La festivalaj koncertoj estas okazantaj en la renomaj salonoj de  la Nacia Filharmonio, Koncerta Studio de Lutosławski, Łazienki-parko, Universitato de Frederiko Chopin kaj Reĝa Kastelo. Akompane al la festivalo estis prezentata  i.a. dokumenta filmo „Paderewski – homo de agoj, sukceso kaj famo”.

El la elsendo 23.11.2018. Legas Maciek – 1’05”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Interpreto de muzikverko – universaleco kaj naciaj valoroj

La 27-an/28-an de novembro en la Muzika Akademio de Feliks Nowowiejski en Bydgoszcz (la norda Pollando) okazos la 4-a Internacia Konferenco dediĉita al la temo „Interpretatio artis musicae” – Interpreto de la muzikverko – universaleco kaj naciaj valoroj. Partoprenos ĝin dudeko da prelegantoj el diversaj muzikcentroj de Pollando kaj eksterlando. En la merkreda matena sesio de la konferenco d-ro Marek Nahajowski parolos pri „La interna ideo de Ludoviko Lazaro Zamenhof kaj ĝia resonanco en la muzika E-kulturo”.

El la elsendo 23.11.2018. Legas Barbara – 0’46”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Speciala eldono de la kroniko de Gall Anonim

Okaze de la 100-jariĝo de la regajnita suvereneco de Pollando al la Instituto de Ossoliński-familio estis transdonita la unua ekzemplero de la porkolektista  eldono de la kroniko de Gall Anonim el la komenco de la 12-a jarcento. La origine latina kroniko estis aperigita en la pola lingvo laŭ la traduko de Zygmunt Komarnicki el 1873. Ĝi estis eldonita en 966 ekzempleroj, kio referencas al la dato de la kristianigo de Pollando. La kroniko inspirita per la 11-jarcentaj manuskriptoj estis provizita per centjaraj kverkaj lignokovriloj, ene de kiuj troviĝas duonkilograma arĝenta medalo. Por ĝin verki estis aplikita Karolida minuskla skribo kaj ĝi estis presita sur pergameno.  La laboro daŭris du jarojn. Oni antaŭvidas ĝian prezenton fine de la jaro en la vroclava Muzeo de S-ro Tadeo, kiu estas parto de Ossolineum. 

El la elsendo 23.11.2018. Legas Maciek – 1’01”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Vox Patris por Brazilo

Vox Patris, la plej granda balancsolonorilego en la mondo, kiu venontjare trafos al la Sanktejo de la Eterna Patro en la brazila Trinidade estis prezentita antaŭnnelonge en Krakovo. Farita de la polaj muldistoj i.a. specialistoj el la Muldista Laborejo de Jan Felczyński en Przemyśl (la sudorienta Pollando) ĝi pezas 55 tunojn, altas 4 metrojn kaj ĝia diametro egalas al kvar kaj duona metroj. Ĝi estis produktite 78-procente el kupro kaj 22-procente el stano. Por movi ĝin estas necesaj kvar speciale projektitaj, la plej grandaj en la mondo sonorilmotoroj. La sonorilego Vox Patris ne havas ankoraŭ koron, sed ĝi estas jam projektita. Ĝi pezos ĉirkaŭ du tunojn kaj kun fiksa mekanismo longos 6 metrojn. Laŭpremise ĝi havos tre malaltan sonon aŭdeblan en la distanco de kelkaj kilometroj for de la sanktejo. Ĝia sonorado estos ne sole aŭdebla, sed ankaŭ sentebla pere de la tuta korpo. La surfacon de la sonorilego kovras ornamaĵoj referencantaj al la kreiĝo de la sanktejo. Temas pri karakterizaj por Brazilo plantmotivoj, animaloj kaj birdoj.  Krom Vox Patris polaj muldistoj faras por la baziliko en Trinidade 68 malpli grandajn sonorilojn. Ĝis nun la plej granda balansoborilego pezanta pli ol 36 tunojn, muldita en Nederlando, troviĝas en la japana urbo Gotenba sur la deklivo de Fuĵi-monto.

El la elsendo 16.11.2018. Legas Gabi – 1’58”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Verkoj de Kobro kaj Strzemiński en Parizo

“Une avant-garde polonaise: Katarzyna Kobro et Władysław Strzemiński” estas la titolo de ekspozicio, kiu ĝis la 14-a de januaro 2019 estas vizitebla en la pariza Pompidou-Cetro. Ĝi estis organizita de la Centro kune kun la Artmuzeo en Lodzo (la centra Pollando) kaj Instituto de Adam Mickiewicz kadre de la internacia programo „Pollando 100”. La eksterlanda segmento de la solenadoj de la 100-a datreveno de la regajno de suverenco fare de Pollando okazas sub la devizo „Inspiritaj de la pasinteco ni kreas nuntempon”. La ekspozicio enhavas 180 verkojn de Kobro kaj Strzemiński inkluzive de pentraĵoj, skulptaĵoj, spacaj komponaĵoj, projektoj de industria dezajno kaj projektoj arkitekturaj. Ambayh artistoj estas prezentitaj kiel artistoj kun granda signifo por la internacia avangardo. Laŭ ilia rezonado ĉiuj formalaj novumoj estis servontaj al transformado de realo aŭ de la maniero percepti la mondon, pensi pri la mondo.

El la elsendo 16.11.2018. Legas Maciek – 1’10”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Ekspozicio en la Eŭropa Parlamento

Lastmarde en la Eŭropa Parlamento estis malfermita ekspozicio dediĉita al la 100-a datreveno de la akiro de la balotrajtoj fare de polinoj. Dum ĝia lanĉo oni parolis pri ilia esenca rolo en la regajno de la pola suverenco kaj konstruado de la pola ŝtato post la 123-jara mallibereco. Pollando estis unu el la unuaj landoj en la mondo, en kiuj virinoj ricevis la balotrajtojn. Polinoj jam unu jaron poste ne sole partoprenis la balotojn, sed estis ankaŭ  elektataj. La ekspozicio prezentas virinojn, kiuj ludis esencan rolon en la publika vivo ĝis la 2-a mondmilito – en la pola politiko, klerigo, scienco kaj kulturo – aperigante iliajn fotojn kaj mallongajn biogramojn. I.a. eblas konatiĝi kun la siluetoj de ok unuaj virinoj, kiuj en 1919 ektroviĝis en la pola parlamento. Rilate sciencon temas i.a. pri la silueto de Maria Słodowsla-Curie, koncerne la socian agadon temas pri tiaj konataj polinoj, kiel  verkistinoj Zofia Nałkowska,  Zofia Kossak-Szczucka. Dum la inaŭguro de la ekspozicio oni reliefigis grandan kontribuon de la polaj virinoj al la heredigo de la polaj kulturo kaj tradicio al la sekvaj generacioj. Oni akcentis iliajn patriotajn, porfamiliajn kaj porcivitanajn sintenojn,  gardadon de la naciaj valoroj, la transdonadon de amo al la patrolando tiam, kiam Pollando estis forigita de sur la mapo de Eŭropo.

El la elsendo 16.11.2018. Legas Milada – 2’02”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

La arta evento por la 100-jariĝo de la fino de la 1-a mondmilito

La koruso de la Silezia Operejo el Bytom (la suda Pollando) partoprenos la internaciajn solenaĵojn en Parizo ligitajn kun la 100-jariĝo de la fino de la 1-a mondmilito, kiuj okazos semajnfine.  Ĝi estis invitita de Cité de la musique – Philharmonie de Paris por partopreni ĉi tiun eksterordinaran artan projekton. La muzika estrecon super la Orkestro de la Pariza Filharmonio transprenos la arta direktoro de la Silezia Operejo, Bassem Akiki. Kadre de la projekto estis preparita la muzika spektaklo de Nicholas Lens „Shell shock, a requiem of war”. La temaro de la spektaklo oscilas ĉirkaŭ la posttraŭmata streso, kiun spertis la revenantaj el la milito soldatoj. Ĝia mesaĝo rilatas al la globskala alvoko por humanismo kaj zorgo pri paco. La parizajn solenaĵojn partoprenos reprezentantoj de la registaroj kaj ŝtatestroj.

El la elsendo 09.11.2018. Legas Milada – 1’12”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

La Ora Kapelo vizitebla la 11-an de novembro

Unikan ŝanĉon viziti la Oran Kapelon en la katedralo de Poznań (la okcidenta Pollando) kaj kliniĝi antaŭ la sarkofagoj de la unuaj regantoj de Pollando havos la fideluloj partoprenantaj tagmezan sanktan meson la 11-an de novembro. Kutime eblas enrigardi ĝian internon nur tra ornama krado. La tereno de Ostrów Tumski, sur kiu troviĝas la katedralo, estas la plej malnova kaj unu el la plej valoraj historie partoj de Poznano. Ĝi fariĝis la sidejo de la unuaj regantoj de Pollando en la 10-a jarcento. Princo Mieszko la 1-a establis tie sian palatinum, kastelon. Sur ĉi tiu tereno kreiĝis la unua katedralo, ĉe kiu en 968-a jaro estis establita la unua en Pollando episkopejo. La Ora Kapelo el la komenco de la 19-a jarcento estas la plej malnova kaj plej granda nekropolo de la polaj regantoj el la unua Piast-dinastio. Troviĝas tie la sarkofagoj de Mieszko la 1-a, Bolesław Chrobry, Przemysław la 2-a, Mieszko la 2-a, Kazimierz Odnowiciel, Władysław Odonic, Bolesław Pobożny kaj Przemysł la 1-a. La bizancostila kapelo laŭ la projekto de la pola, italdevena arkitekto Franciszek Lanci kreiĝis en la jaroj 1836-37. Vid-al-vide al la sarkofagoj de la princo Mieszko la 1-a kaj la reĝo Bolesław Chrobry staras la bronzaj statuoj de ambaŭ regantoj aŭtoritaj de Christian Rauch. En la kapelo troviĝas i.a. altaro kun bildo de la Ĉielpreno de Dipatrino kaj pentraĵo de Edward Brzostowski „Bolesław Chrobry kaj Oto la 3-a ĉe la tombo de sankta Wojciech”. La volbon ornamas la figuro de Dio-Patro kaj bildoj de polaj sanktuloj. La mozaikan plankon de la kapelo faris Liborio Salandri el Venecio. Kiel dirite, la Ora Kapelo estas malfermata nur lige kun la plej eksterordinaraj eventoj. La lasta okazis lige kun la 1050-jariĝo de la bapto de Pollando en 2016.

El la elsendo 09.11.2018. Legas Maciek – 2’11”

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

1  2  3  4  5  6  7  8 9 10 11